poniedziałek, 5 sierpnia 2013

Skrajna Turnia

Skrajna Turnia

Skrajna Turnia (2096 m) słow. Krajná kopa to pierwszy szczyt w Grani Głównej Tatr Wysokich od jej zachodniej strony, położony na granicy polsko-słowackiej. Oddzielony jest szeroką przełęczą Liliowe (1952m) na północnym zachodzie od zachodniotatrzańskiego Beskidu (2012m), choć w bliższym sąsiedztwie jest tuż za Liliowem Liliowa Kopka (ok.1975m). Po wschodniej stronie dzieli Skajną Turnię od Pośredniej Turni (2128m) Skrajna Przełęcz (2071m).
Grań opadająca na Skrajną Przełęcz jest krótka, natomiast ku Liliowemu Skrajna Turnia wypuszcza długi, łagodnie opadający, pozbawiony trudności grzbiet.
Do Zielonej Doliny Gąsienicowej opada z wierzchołka oraz południowo-wschodniej grani ściana o wysokości sięgającej do 270 metrów. Jest ona przedłużona przez grzędę ograniczającą od wschodu zbocza Liliowego. Ściana staje się coraz niższa w tym kierunku. Poniżej podstawy ściany są piarżyska i trawniki z nieliczną kosodrzewiną opadające ku toni Zielonego Stawu Gąsienicowego. Niektóre mapy podają dla tego terenu nazwę "Grzędy".
Na południowy zachód opada z wierzchołka wyraźna grzęda. Dzieli ona stoki turni na dwie wystawy, południową i zachodnią. Od południowej strony otacza Skrajną Turnię Walentkowa Dolina, natomiast od zachodniej - bezpośrednio Dolina Cicha Liptowska. Do Walentkowej Doliny opadają z wierzchołka i grzędy łagodne, trawiaste zbocza, w dole gęsto obrośnięte kosodrzewiną. Na stronę zachodnią zaś wcina się pomiędzy dwie grzędy (wierzchołkową oraz drugą, również opadającą z grani Skrajnej Turni) szeroki i długi żleb zmierzający wprost do dna Doliny Cichej już poniżej progu Walentkowej Doliny.

SPACER GRANIĄ
Liliowa kopka
\
Liliowe
\
\
Skrajna Turnia
\
Skrajna Przełęcz--Pośrednia Turnia
Uwaga: Faktyczny wierzchołek turni jest wychylony na północny wschód i nie leży już w Grani Głównej Tatr, przez co znajduje się już całkowicie po stronie polskiej. Odległość wierzchołka od grani jednak jest tak niewielka, że jest to fakt pomijalny. 

Nazwa turni może być myląca, nie pasuje bowiem do przyjętej ogólnie w Tatrach zasady - skrajne leży bliżej, zadnie dalej od wylotu doliny. Można przyjąć, że Skrajna Turnia i Pośrednia Turnia są tak nazwane dzięki położeniu w Grani Głównej Tatr Wysokich:)

od czerwonego szlaku
Szlaki prowadzące na Skrajna Turnia:
Na wierzchołek Skrajnej Turni nie prowadzą znakowane szlaki, choć kilkanaście metrów obok wiedzie czerwony szlak z Kasprowego Wierchu na Świnicę. Wierzchołek jest dostępny od szlaku bez trudności po niemal poziomej, wysuniętej na północ od grani, skalnej rampie (0-, 1 minuta).




Nasze wejścia:

Położenie na mapie:

Widoki na Skrajną Turnię:
Skrajna Turnia z Hali Gąsienicowej
Skrajna Turnia z Beskidu
Skrajna Turnia ze Świnicy
Skrajna Turnia spod Kościelców
Autorzy na szczycie: