piątek, 21 czerwca 2013

Dolina Ciężka

Dolina Ciężka


Ťažká dolinaDolina Ciężka  słow. Ťažká dolina to kocioł polodowcowy znajdujący się w słowackich Tatrach Wysokich, stanowiący górne piętro Doliny Białej Wody. Pod Główną Grań Tatr Dolina Ciężka rozciąga się pomiędzy Małym Gankiem a Rysami.
Do Doliny Białej Wody opada z Doliny Ciężkiej wysoki na około 300 metrów i niemal pionowy w swej górnej części (porośnięty niżej limbami, wyżej kosówką) skalny próg. Progiem tym poprowadzona została przed laty wyraźna ścieżka, często używana do dziś przez taterników i turystów, choć nieznakowana.
Dolina Ciężka również podzielona jest na kilka osobnych pięter.
Najniższą jej część, tuż powyżej progu stanowią łany kosówki i bujnych roślin przechodzących w piargi tuż poniżej otaczających dolinę ścian. W tej części znajduje się opisany niżej Ciężki Staw.
W około połowie długości doliny pojawiają się kolejne jej piętra. Na głównym przedłużeniu jest to Zmarzły Kocioł oddzielony umiarkowanie stromym progiem od najniższego piętra doliny. Środkiem tego progu spływa Zmarzła Siklawa. Na północ od Zmarzłego Kotła znajduje się inne górne piętro Ciężkiej Doliny - Dolinka Spadowa. Obydwa piętra oddziela masyw Ciężkiej Turni, natomiast od niższego piętra Doliny Ciężkiej dzieli Dolinkę Spadową stromy, płytowy, ociekający spływającymi wodami próg o wysokości około 150 metrów.
Powyżej Zmarzłego Kotła wyróżnia się jeszcze jedno, najwyższe piętro Doliny Ciężkiej - Ciężki Kocioł. Ciężki Kocioł jest usłany piarżyskami, a jego wylot jest widoczny dopiero po minięciu Zmarzłego Stawu, ograniczony z obydwu stron stromymi płytowymi uskokami - Spadami pod Rysami i Zmarzłymi Spadami.

Ograniczenia Doliny:

- próg Doliny Ciężkiej
- Gankowa Strażnica
- Pusta Przehyba
- Zadnia Pusta Turnia
- Pusta Ławka
- Kacza Turnia
- Przełączka pod Kaczą Turnią
- Kaczy Dziób
- Galeria Gankowa
- Mały Ganek
- Bartkowa Przełączka
- Bartkowa Turnia
- Wschodnia Rumanowa Przełęcz
- Wschodnia Rumanowa Czuba
- Pośrednia Rumanowa Przełęcz
- Zachodnia Rumanowa Czuba
- Zachodnia Rumanowa Przełęcz
- Wysoka
- Wyżni Pazdur
- Przełęcz pod Wysoką
- Ciężki Szczyt
- Waga
- Kopa nad Wagą
- Przehyba nad Wagą
- Rysy
- Przełęcz pod Rysami
- Niżnie Rysy
- otoczenie Dolinki Spadowej
- Młynarzowa Przełęcz
- Widłowy Zwornik
- Niżnie Widłowe Siodło
- Widłowa Kopka
- Pośrednie Widłowe Siodło
- Wyżnia Widłowa Turnia
- Wyżnie Widłowe Siodło
- Basztowy Zwornik
- Wyżnia Młynarzowa Przehyba
- Młynarzowa Czubka
- Wyżnia Młynarzowa Przełęcz
- Młynarz
- Niżnie Młynarzowe Siodło
- Niżnia Młynarzowa Kopa


Coś z historii...

Dolina Ciężka zaczęła być odwiedzana wśród turystów w połowie XIX wieku. Wiodła przez nią popularna ścieżka na Wagę, a  następnie na Rysy lub na Wysoką.

Dolina Ciężka nazywana bywa również Doliną Czeską. WHP oponuje za nazwą z członem ciężka, który pochodzi od trudnego dostępu do doliny z racji opadającego z niej progu. A. Siemonow w książce Studia beskidzko-tatrzańskie twierdzi jednak, że powinno się używać nazwy Dolina Czeska, która pochodzi od Czechów szukających skarbów w okolicy tej doliny.
Obecnie jednak używa się przede wszystkim nazwy Dolina Ciężka.

Szlaki wiodące Doliną Ciężką:
Do Doliny Ciężkiej nie prowadzą żadne znakowane szlaki turystyczne. Większość ścian w jej otoczeniu jest udostępniona dla taternictwa. Przez dolinę prowadzi pod te ściany doskonale zachowana ścieżka, lepiej zachowana niż nie jeden słowacki szlak. Stanowi ona najłatwiejszy dostęp do Doliny Ciężkiej.
Początek ścieżki znajduje się na polu namiotowym Taborisko.

Nasze wycieczki doliną:

Położenie na mapie:


Obiekty w dolinie:
Próg Doliny Ciężkiej
Próg Doliny Ciężkiej
Próg Doliny Ciężkiej - opadający do dna Doliny Białej Wody. Wysoki w sumie na około 300 metrów z niemal pionową, przeszło 100-metrową górną częścią. Z głębi Doliny Ciężkiej krawędź progu wygląda na urwistą przepaść. Progiem tym prowadzi bardzo łatwa ścieżka z pola namiotowego "Taborisko" do Doliny Ciężkiej.









Ciężki Staw
Ciężki Staw
Ciężki Staw - położony na wysokości 1612 m nieopodal progu Doliny Ciężkiej i u podnóży ścian Młynarzowych Wideł i Młynarzowej Baszty. Do brzegów Ciężkiego Stawu opadają z grani Młynarza dwa wielkie, poderwane w dolnej części żleby - Żleb Ascety i Widłowy Żleb. Ze stawu wypływa niepozorny Ciężki Potok tworzący na progu doliny najwyższy tatrzański wodospad - Ciężką Siklawę. Staw otoczony jest w większości kosówką, bez trudności dostępny od prowadzącej nieopodal ścieżki.

Parametry stawu:
wymiary: 222 m x 125 m
powierzchnia: 1,98 ha
głębokość: 6,1 m


Zmarzła Siklawa
Zmarzła Siklawa

Zmarzła Siklawa - wodospad spływający progiem dzielącym najniższe piętro Doliny Ciężkiej od Zmarzłego Kotła. Zmarzła Siklawa tworzona jest przez potok wypływający ze Zmarzłego Stawu, a spływające nią wody zasilają poniżej Ciężki Staw. Wysokość całkowita wodospadu wynosi około 65 metrów. Tuż poniżej Zmarzłej Siklawy potok przecina ścieżka wiodąca Doliną Ciężką do jej górnych pieter.






Zmarzły Staw pod Wysoką
Zmarzły Staw pod Wysoką
Zmarzły Staw - dla uściślenia - Zmarzły Staw pod Wysoką, położony w skalistym otoczeniu Zmarzłego Kotła na wysokości 1760 m. Ciekawe otoczenie brzegowe stawu zawdzięczamy opadającym spod Ciężkiej Turni stromym skalistym płytom porośniętym płatami traw i kosówki - Zmarzłymi Spadami. Ścieżka wiodąca Doliną Ciężką doprowadza wprost nad północno wschodni brzeg Zmarzłego Stawu. 

Parametry stawu:
wymiary: 285 m x 172 m
powierzchnia: 2,19 ha
głębokość: 9,9 m

Galeria Gankowa - do Zmarzłego Kotła w Dolinie Ciężkiej opada jedna z najsłynniejszych ścian w Tatrach. Wyjątkowy w swej urodzie piarżysty taras rozciągający się na północno zachodniej stronie Małego Ganku jest niespełna 200 metrów pod jego wierzchołkiem podcięty równą krawędzią długości około 250 m. Na całej długości z tej krawędzi do piargów w Zmarzłym Kotle opada urwista ściana o wysokości sięgającej 300 metrów. Pierwotnie nazwa "Ganek" dotyczyła właśnie tego tarasu. Z biegiem czasu nazwa przeniosła się na najwyższy punkt masywu, taras natomiast przyjął miano "Galerii Gankowej". Ściana galerii ma duże znaczenie taternickie i posiada gęstą sieć dróg wspinaczkowych. Do Doliny Ciężkiej prowadzi z Galerii Gankowej łatwe (z taternickiego punktu widzenia) zejście trawersem Kaczej Turni.
Galeria Gankowa
Galeria Gankowa



Otoczenie doliny:
panorama z Doliny Ciężkiej
Widok znad Ciężkiego Stawu w kierunku Ganku (na południe)
panorama z Doliny Ciężkiej
Widok znad Zmarzłego Stawu w kierunku Wysokiej (na południowy zachód)
panorama z Doliny Ciężkiej
Widok z progu Zmarzłego Kotła na Młynarzową Przełęcz (na północ)

panorama z Doliny Ciężkiej
Widok znad Ciężkiego Stawu na urwiska turni w grani Młynarza (na północny zachód)

Co zobaczymy z Doliny Ciężkiej?
panorama z Doliny Ciężkiej
Widok z Doliny Ciężkiej na Jaworowe Wierchy (na północny wschód)
panorama z Doliny Ciężkiej
Widok z Doliny Ciężkiej na Świstowe Turnie (na wschód)
Widoki na Dolinę Ciężką:
Widok na Dolinę Ciężką
Widok z grani Młynarza na próg Doliny Ciężkiej
Widok na Dolinę Ciężką
Widok z Młynarzowej Przełęczy na Zmarzły Kocioł w Dolinie Ciężkiej
Widok na Dolinę Ciężką
Widok znad Litworowego Stawu na Dolinę Ciężką
Widok na Dolinę Ciężką
Widok ze Świstowego Szczytu na Dolinę Ciężką
Autorzy w dolinie:
W Dolinie Ciężkiej
W Dolinie Ciężkiej