poniedziałek, 1 lipca 2013

Zawrat

Zawrat


Zawrat (2159 m) słow. Závrat to przełęcz w polskich Tatrach Wysokich, w bocznej, Wschodniej Grani Świnicy. Oddziela Zawratową Turnię (2247m) na północnym zachodzie od masywu Małego Koziego Wierchu (2228m) na wschodzie. W grani pomiędzy Zawratem, a Małym Kozim Wierchem znajdują się jeszcze dwie wyróżniające się, nienazwane turnie. Przełęcz otoczona jest przez dwie doliny: od południa jest to Dolinka pod Kołem - jedno z górnych pięter Doliny Pięciu Stawów, od północy z kolei Czarna Dolina Gąsienicowa, do której opada znany Zawratowy Żleb.

Nie ma dokładnego wyjaśnienia na temat pochodzenia nazwy Zawrat. Poza ową przełęczą podobne miano otrzymały inne obiekty w Tatrach (np. Zawrat Kasprowy, Zawracik, jako dawna nazwa Wrót Chałubińskiego, Zawracie) i nazwa ta odnosi się tak do przełęczy, jak też urwistych ścian.

SPACER GRANIĄ
Mylna Przełęcz
|
|
Zawratowa Turnia
/\
Niebieska
Przełęcz
Zawrat--Mały
Kozi Wierch
--Zmarzła Przełączka
Wyżnia
|
Schodki

Figurka Matki Boskiej pod Zawratem
Figurka w ścianie Zawratowej Turni
Zawrat znany jest przede wszystkim jako początkowy punkt Orlej Perci, uważanej za najtrudniejszy szlak w Tatrach. Właśnie temu szlakowi przełęcz zawdzięcza znaczną popularność. Jest to również dogodne przejście z Doliny Pięciu Stawów do Doliny Gąsienicowej. Szlak wiedzie w górnej części skałami obok żlebu. Zimą wędrówka turystyczna odbywa się najczęściej wprost żlebem, tzw. Starym Zawratem. Początkowo na przełęcz chadzano żlebem również latem, szlak Nowym Zawratem (skałami) wybudowano pod koniec XIX wieku. Łańcuchy oraz ogromna popularność szlaku spowodowała są przyczyną "zabrudzenia" skał wzdłuż szlaku, prawdopodobnie od rdzy.

Od południa przełęcz dostępna jest bez trudności, od północy szlak zaopatrzony jest w liczne sztuczne ułatwienia. Jest jedną z najczęściej odwiedzanych przełęczy.

Kilkanaście metrów poniżej przełęczy w ścianie Zawratowej Turni znajduje się figurka Matki Boskiej umieszczona tam przez księdza Walentego Gadowskiego w 1904r., w latach budowy Orlej Preci.





Szlaki prowadzące na Zawrat:
- czerwony szlak graniowy od Kasprowego Wierchu przez Świnicę na Zawrat przechodzący w Orlą Perć wiodącą aż do Krzyżnego. Od Zawratu do Koziego Wierchu szlak ten jest jednokierunkowy.

- niebieski szlak prowadzący z Murowańca przez Zawrat do Doliny Pięciu Stawów Polskich.


  • Murowańca na Zawrat: ↑ 2:30 h  ↓ 1:45 h  ↑↓ 660 m 
  • Ze Schroniska w Dolinie Pięciu Stawów na Zawrat: ↑ 1:50 h  ↓ 1:30 h ↑↓ 490 m
  • Kasprowego Wierchu na Zawrat: ↑ 2:45 ↓ 2:35 h  ~↑↓ 470 m |(suma podejść)
  • Z Kuźnic na Zawrat: ↑ 4:25 h ↓ 3:10 h  ↑↓ 1220 m (suma podejść)
  • Z Palenicy Białczańskiej na Zawrat: ↑ 4:50 h ↓ 3:50 h  ↑↓ 1180 m 

Nasze wejścia:

Położenie na mapie:
Zawrat na mapie

Panorama z Zawratu:
Panorama z Zawratu
Widok z Zawratu na Czarną Dolinę Gąsienicową (na północ)
Panorama z Zawratu
Widok z Zawratu w kierunku Tatr Wysokich (na południowy wschód)
Panorama z Zawratu
Widok z Zawratu na Dolinkę pod Kołem (na południowy zachód)

Widoki na Zawrat:
Widok na Zawrat
Widok na Zawrat z Czarnej Doliny Gąsienicowej
Widok na Zawrat
Widok na Zawrat z progu Dolinki pod Kołem
Widok na Zawrat
Widok na Zawrat ze Szpiglasowego Wierchu
Widok na Zawrat
Widok na Zawrat z Granatów
Widok na Zawrat
Widok na Zawrat z Kościelca

Autorzy na przełęczy: