Błotne Siodło (1124m) słow. Sedlo Podstare, to przełęcz znajdująca się w Głównej Grani Tatr w Tatrach Bielskich. Z SW opadają na przełęcz długie, lesiste stoki Starej Jaworzynki (1505m), natomiast kilkadziesiąt metrów na NE od przełęczy wznosi się zalesiony garb Małego Przysłopu (1135m).
Z Błotnego Siodła opadają zalesione stoki do dwóch dolin: na NW do Doliny Podspadzkiej , odgałęzienia Doliny Czarnego Potoku oraz na SE do Błotnej Dolinki, odnogi Doliny Bielskiego Potoku. Przewodnik WC-4 podaje wysokość przełęczy 1155m, a sąsiedniego Małegp Przysłopu 1165m. Jak sam autor wyjaśnia w tomie 19, wysokości obiektów opisywanych we wcześniejszych tomach często są niezgodne z rzeczywistością ze względu na brak możliwości pomiaru. Przyjmujemy zatem wysokość podawaną przez aktualne mapy.
Przełęcz jest w znacznej części zalesiona, panorama z przełęczy więc mocno ograniczona. Na samym Błotnym Siodle znajduje się niewielka polanka z licznymi śladami leśnych maszyn (i składnicą ściętych drzew).
Nazwa Błotnego Siodła jak i położonej pod nim Błotnej Dolinki pochodzi od częstego stanu nawierzchni leśnych dróg wiodących w dolince i na przełęczy. Przyczyną podobno są intensywne prace leśne w okolicy przełęczy.
Szlaki prowadzące na Błotne Siodło:
Na Błotne Siodło nie prowadzą żadne znakowane szlaki. Ze Ździarskiej Przełęczy doprowadza do Błotnego Siodła wygodna leśna droga - osiągnięcie Błotnego Siodła nie przedstawia żadnych trudności. Ruch turystyczny na tej drodze jednak jest zabroniony.
Gankowa Przełęcz (ok. 2388m) słow. Ganková štrbina to dwusiodłowa przełęcz w Głównej Grani Tatr Wysokich, po słowackiej stronie. Niższe, a zatem główne jest siodło północno-zachodnie. Przełęcz oddziela Ganek (2462m) od Rumanowego Szczytu (2428m), opadającego na południowo-wschodnie siodło stromą ścianą.
Na południowo-zachodnią stronę opada do Dolinki Rumanowej (górnej odnogi Doliny Złomisk) łagodny żleb rozdwajający się i stromiejący ( prawy żleb jedynie na krótkim odcinku) poniżej Rumanowej Ławki. Na północny wschód zaś, do odległej o 600 metrów różnicy wysokości Doliny Kaczej (górna część Doliny Białej Wody) z Gankowej Przełęczy opada początkowo sporych rozmiarów urwista depresja, zmieniająca się w środkowej części w Żleb Stanisławskiego. Natomiast w dolnej części żleb ten łączy się ze Żlebem Świerza opadającym z Pośredniej Gankowej Przełączki i zmienia się w komin zwany Rynna Birkenmajera.
Gankowa Przełęcz najczęściej zdobywana jest przez turystów przy okazji wchodzenia na Ganek, czy też Rumanowy - prowadzą z jej okolic bowiem najłatwiejsze drogi na obydwa szczyty.
Nazwa przełęczy pochodzi od znajdującego się w jej sąsiedztwie Ganku.
Szlaki prowadzące na Gankową Przełęcz:
Na Gankową Przełęcz nie prowadzą żadne szlaki turystyczne. Znajduje się ona jednak w terenie udostępnionym przez TANAP dla taterników. Najłatwiejsze drogi na przełęcz prowadzą z Dolinki Rumanowej (Rumanową Ławką bądź z okolic żlebu opadającego z przełęczy).
Wejście wprost na przełęcz rozpoczynamy u wylotu prawego żlebu i od razu kierujemy się w lewo, do
wyraźnej rynny. Rynną po dobrych stopniach w górę (0+), do mniej więcej 2/3 jej wysokości. Tam następuje trawers w lewo po niewielkiej półce na mniej przepaścisty teren i nim w górę (0+) na Rumanową Ławkę (możliwe jest też kontynuowanie drogi rynną, trudności są jednak nieco większe i rośnie wysokość pod nogami). Przecinając Rumanową Ławką dalej w górę, a następnie bezpośrednio żlebem opadającym z Gankowej Przełęczy, lub w razie zalegania w żlebie śniegu, skalną grzędą po lewej stronie żlebu.
Głośny Przechód (ok. 1680 m) słow. Hlasný priechod to trawiasta przełączka w Tatrach Bielskich po N stronie ich Głównej Grani.
Jest to pierwsza przełęcz w NE grani Płaczliwej Skały (2142m), którą oddziela od pobliskiego wierzchołka masywu Głośnej Skały (ok.1690m). W graniach biegnących ku obydwu wierzchołkom jest duża dysproporcja. Płaczliwa Skała przewyższa Głośny Przechód o około 450m a sama grań ma niespełna 1 km długości. Natomiast Głośna Skała zawisa tuż nad przechodem łatwym do ominięcia, około 10-metrowym uskokiem.
Głośny Przechód znajduje się nad Doliną Szeroką od E i SE. Opada do niej początkowo łagodnym, trawiastym stokiem ustępując wraz z wysokością miejsca kosodrzewinie i w najniższej części doliny lasom. Po prawej orograficznie stronie znajduje się na stoku pas niewysokich skałek, pod nim skalno trawiasty teren pozbawiony kosodrzewiny.
Na W do dna Żlebiny opada z przełęczy niewysoka, ale stroma ścianka (co wyklucza najniższe wcięcie przechodu jako miejsce do przechodzenia na drugą stronę grani - łatwo przejść przez grań można na siodełku położonym kilkadziesiąt metrów na SW).
Ze Żlebiny:
Dnem Żlebiny wzdłuż potoku do miejsca, w którym zaczyna się po lewej stronie W ściana Głośnej Skały. Stamtąd jeszcze kilkadziesiąt metrów w górę dnem skąd w prawo na strome trawniki. trawnikami dowolnie w górę unikając zbyt rosłej roślinności do bocznego skalistego odgałęzienia od dna Żlebiny. Bocznym korytkiem do jego końca (miejscami 0) i stamtąd trawers ponad 100m w lewą na grań ponad przechodem mijając podciętą ściankami część grani. Granią w lewą kilkadziesiąt metrów na siodełko (0-, miejsca 0, od wysokości Żlebińskiej Przełęczy Wyżniej 1 godzina).
Z Doliny Szerokiej:
Zielonym szlakiem wiodącym na Szeroką Przełęcz Bielską najlepiej dojść dostatecznie wysoko, by ominąć wszelakie trudności roślinne i skalne na prawym zboczu (ok.1550-1600m). Stamtąd przez potok na to zbocze i nim do NE grani Płaczliwej Skały skośnie w prawo w górę. Grań osiągamy nieco powyżej Głośnego Przechodu i stamtąd w prawo w dół granią na przełączkę (0-, od szlaku ok. 25 minut).
Głośne Wrótka (ok. 1505 m) słow. Hlasné vrátka to wąskie, trawiaste siodełko w NE grani Płaczliwej Skały w Tatrach Bielskich. Ściślej położone jest w NE grani Głośnej Skały (ok.1690m), którą wrótka oddzielają od Głośnej Turni (ok.1560m).
Wierzchołek Głośnej Turni położony jest tuż nad najgłębszym wcięciem Głośnych Wrótek, jednak obrywa się ku przełęczy stromym, wysokim uskokiem. Natomiast ku Głośnej Skale biegnie z przełęczy dość szeroka i stroma grań gęsto porośnięta kosodrzewiną, w najniższej części również lasem.
Głośne Wrótka są położone nad piętrami Doliny do Regli. Od strony SE i E jest to Dolina Szeroka, do której z siodełka opada mocno porośnięty różnego rodzaju florą stok, tym bardziej stromy im bliżej Reglanych Spadów. Jedynie wzdłuż opadającej ku E, S ściany Głośnej Turni jest widoczny z odległych miejsc stromy trawnik o przeszło 150 metrowej różnicy wzniesień.
Na stronę N do S gałęzi Głośnego Żlebu opada z przełęczy początkowo stromy, wąski trawnik z nielicznymi drzewami obrywający się kilkadziesiąt metrów niżej urwistą ścianą na dno żlebu.
UWAGA:W 4 tomie swojego przewodnika Władysław Cywiński podaj wysokości dla Głośnych Wrótek - ok. 1530m, dla Głośnej Turni - ok. 1560m podając jednocześnie w opisie przełęczy, że wierzchołek turni dzieli od wrótek 40-metrowy uskok. W jednym z późniejszych tomów autor podaje sprostowanie, że niektóre wysokości z dawniejszych lat (tutaj 1997 rok) mogą być obarczone nieznanym dokładnie błędem. Z własnego badania terenowego wiemy, że Głośne Wrótka mają około 1505m (z dokładnością do ok. 1 metra), natomiast wysokość Głośnej Turni nie jest nam znana (z braku badania terenowego:).
Szlaki na Głośne Wrótka:
Na Głośne Wrótka nie prowadzą znakowane szlaki. Uwaga: Próba osiągnięcia Głośnych Wrótek innym sposobem niż wspomniana poniżej droga od Reglanych Spadów z przwodnika WC-4 wiąże się z przedzieraniem przez apogeum gęstych, bielskotatrzańskich gąszczy.
drogi na Głośne Wrótka
Z Głośnego Przechodu:
Z przełączki prosto w dół można zejść niespełna 100 metrów pozbawionymi kosówki, wąskimi trawnikami. Nie tracąc jednak zbyt wiele na wysokości w lewo w wysoką kosodrzewinę i przez nią ponad 100 metrowy trawers do ścianek opadających z Głośnej Skały (przy ściankach można fragmentami iść trudniej technicznie, ale mniej męcząco). Stamtąd w dół pośród sprawiającej wrażenie do tej pory nieprzebytej, różnorakiej roślinności na siodełko Głośnych Wrótek. Należy pilnować, żeby nie zejść poniżej poziomu przełęczy - ok.1500m (0-, uciążliwa roślinność, 45 minut).
Z zielonego szlaku poziomy trawers z Doliny Szerokiej: Uwaga:Własne doświadczenie pokazało, że próba wejścia na Głośne Wrótka z wcześniejszym zdobyciem większej wysokości znakowanym szlakiem się zupełnie nie opłaca ze względu na gęste krzaki. Nie polecam takiego rozwiązania (przechodzonego w drugą stronę). Teren sprawia wrażenie, jakby rosła tam w jednym miejscu każda roślina spotykana w Tatrach.
Szlak opuszczamy na wysokości ok. 1500 m (jak Głośne Wrótka) przed przekroczeniem Reglanego Potoku. Stamtąd w prawą i do tyłu w gęstą roślinność korzystając czasem z pojedynczych zwierzęcych ścieżek (uważnie, gdyż są kręte, zmieniają kierunek i szybko zanikają) poziomy trawers około 300 metrów ku N. Będąc poniżej Wrótek, przed ścianą Głośnej Turni wychodzi się na trawnik, którym w kilka minut w górę na przełęcz (0-, uciążliwa roślinność, 45 minut).
jawor o 6 pniach przy szlaku
Z zielonego szlaku od Reglanych Spadów: Uwaga:Jest to droga opisana w przewodniku WC-4 (droga 28, 0-, miejsce 0+, 30 minut), nie przechodzona przez nas. Mimo, iż trudniejsza technicznie, teren oglądany z daleka wygląda mimo wszystko na jedyny łatwy sposób osiągnięcia Głośnych Wrótek.
Zgodnie z przewodnikiem, znakowany szlak opuszczamy tuż przed rosnącym przy szlaku po jego E stronie jaworze z 6 pniami. Rośnie on na wysokości około 1310 metrów. Przed jaworem w prawo w górę pod skalno trawiasty próg, przez próg (0+) na trawniki i nimi na Głośne Wrótka.
Siodło za Groniem (ok. 1425 m) słow. Sedlo pod Gafľovkou (Alfred Grósz, niewydany rękopis) to przełęcz oddzielająca masywy Turni nad Jaworzynką (1626m) na S od Gronia (1446m) na N. Do przełęczy doskonale pasuje nazwa siodło. Jej najniższe wcięcie stanowi trawiasta polanka otoczona ze wszystkich stron dobrze zachowanym lasem znacznie ograniczającym widoki.
Do Doliny Kępy Ku NW opada z przełęczy dość pokaźny żleb ograniczony lesistymi grzędami, skręcający w dolnej części ku N i osiągający dno doliny na wysokości niespełna 1100m. W najwyższej części tego żlebu tuż pod przełęczą wystaje ponad las pojedyncza skałka.
Na stronę E do najwyższej części Doliny Jaworzynki Bielskiej opada z przełęczy równomiernie nachylony stok bez wyraźnych granic pomiędzy sąsiednimi formacjami, również z pięknie zachowanym lasem.
Szlaki na Siodło za Groniem:
Na Siodło za Groniem nie prowadzą znakowane szlaki.
Zejście z Gronia:
Ze szczytowych skałek Gronia na prawą, W stronę do leśnej ścieżki tuż pod skałkami. Ścieżką ok 100 na S z lekkim obniżeniem na przełęcz (0-, 5 minut).
UWAGA:powyższa mapa WiT w miejscu Siodła za Groniem podaje nazwę słowacką Przełęczy nad Siką. Zarówno ta nazwa, jak i wrysowany wodospad Sika jest na mapie w błędnym miejscu. Powodem pomyłki może być zawarty w przewodniku WC-5 niejasny opis Żlebu z Siką, który przed osiągnięciem dna doliny miałby skręcać ku N.
Niżnia Hawrania Ławka (ok. 1710 m) słow. Nižná havrania lávka to porośnięte kosodrzewiną siodełko w NW grani Niżniego Hawrania w Tatrach Bielskich. Oddziela Zadni Hawrani Kopiniak (ok.1740m) na SE od Skrajnego Hawraniego Kopiniaka (ok.1720m) na NW.
Do Doliny Czarnego Potoku opada z przełęczy niewielki żlebek w znacznej części porośnięty kosodrzewiną, łączący się po kilkudziesięciu metrach z nieco większym żlebem Wyżniej Hawraniej Ławki.
Na stronę SW do Doliny Hawraniej opada z przełęczy urwista ściana wysokości około 80 metrów o ukośnej podstawie, którą stanowi depresja Niżniej Hawraniej Przełęczy tuż powyżej jej skalistego progu.
Nazwa przełeczy pochodzi od Hawrania.
Szlaki na Niżnią Hawranią Ławkę:
Na Niżnią Hawranią Ławkę nie prowadzą znakowane szlaki.
z Jeleniego Siodła
Z Jeleniego Siodła:
Z przełęczy na południe od razu w górę lasem trzymając się blisko grani. Po prawej stronie pojawiają się coraz większe stromizny, oraz coraz lepsze widoki na Ździarskie Kominy nad Doliną Hawranią. Po kilkudziesięciu metrach przewyższenia las ustępuje miejsca kosodrzewinie - fragmentami prześwity skał pośród kosówki. Po dotarciu pod spiętrzenie skał w grani (z płatem kosodrzewiny na wierzchołku widocznym z daleka) trawers skośnie w lewo w górę (po lewej kosówka, po prawej ścianka). Po przejściu za krawędź (do tej pory bez trudności, 0-) po skałkach stromo w górę trzymając się blisko coraz niższej kosodrzewiny, bardzo łatwo (0) na grań tuż nad siodełkiem przełęczy. Granią kilka metrów w lewo na jej najniższe wcięcie (0-, miejsce 0, 40 min).
z Jeleniego Siodła
Uwaga:Prawdopodobnie wygodniej jest iść z Jeleniego Siodła do dna żlebu spadającego z Niżniej Hawraniej Ławki i tym żlebem na przełęcz - mniej kosodrzewiny.